Zatvori članak
Događanja

Projekcija: CIKLUS BLASFEMIJA (Srednji metar – Kenneth Anger/Lionel Soukaz)

U četvrtak 04.04. (termin pomaknut dan ranije zbog klubske revije) u 20:30 u projekcijskoj sali Kino kluba Split možete prisustvovati prvoj projekcijskoj večeri iz trotjednog ciklusa filmova “Kinematografija i blasfemija”.  Biti će prikazani filmovi Kennetha Angera “Inauguration of the Pleasure Dome” (1954) i Lionela Soukaza “Ixe” (1980).

 

KINEMATOGRAFIJA I BLASFEMIJA

 

Blasfemija ili bogohuljenje, čin uvrede, pokazivanja prezira ili nedostatka poštovanja prema svetom i nepovredivom, te od prelaza iz devetnaestog na dvadeseto stoljeće radikalno prisutan fenomen u umjetnosti i kulturi, za neke je religijske skupine, mahom vezane uz islamski markiran prostor, primarni pokazatelj dubinske socijalne intencionalnosti religijskog zločina. Anti-blasfemijski zakoni prisutni su u 32 zemlje svijeta, a oslanjaju se prvenstveno na judaističku tradiciju isticanja negativnih aspekata konvencijskih božanskih koncepcija i naknadnu negativnu teološku dogradnju oslonjenu na totalitarne institucionalne spekulacije o inverzivnoj potrebi samozadavanja božanskog statusa koja se manifestira među sljedbenicima judaističke tradicije. Blasfemija na filmu je determinirana širim kontekstom naknadnog kritičkog razmatranja i ne pripisuje se nužno elementima neposredne proizvodnje, osim ukoliko se doktrinarno ne poštuje tzv. produkcijski kod za kinematografiju koji je 1930. koncipirao američki katolički pisac Daniel Aloysius Lord (1888-1955). Lordov produkcijski kod dugih je 25 godina predstavljao jedan od kanonskih aspekata hollywoodske filmske proizvodnje, a “kumovao” mu je čikaški kardinal George Mundelein (1872-1939). Bazična premisa koda bila je vezana uz potrebu da se film definira izostankom slobode ekspresije u onoj mjeri u kojoj je ta sloboda prisutna kod pisane riječi ili teatarskog uprizorenja. Najdemokratičnija forma umjetnosti morala je biti izvanjski podvrgnuta regulama, argumentirao je Lord, jer filmovi nadilaze sve socijalne, ekonomske, političke i edukacijske granice atraktirajući u svakom trenutku u većoj ili u manjoj mjeri milijune ljudi.

“In order to protect the masses from the evil influence of the movies, they had to be censored.”

(Daniel Aloysius Lord)

U studiji “Cinema, Religion and the Romantic Legacy” (Kinematografija, religija i romantično naslijeđe) poljsko-američkog autora Paula Coatesa kompleksno porijeklo blasfemijske filmske podkontekstualnosti koja se pomoču manipulacije slikom nameće u prvom planu pri naknadnoj analizi filmske slike ishodišno je zapadne provenijencije i usko je povezano s pluralizmom interpretacija biblijskih slikovitih predodžbi. Formalni disparitet između realističke specifikacije i izostanka konkretnog detalja u svetom tekstu (uz kompezacijsku ulogu simbola križa) modificira se u konflikt prvonavedene aktivnosti s paradoksalnim zahtjevom sekundarno navedenog aspekta, što se racionalizira kao dokidanje potrebe za fotografskim historijskim bilježenjem onoga što je bilo u prilog koncepcije imaginiranja onoga što je mudro održivo. Ovako razložen fenomenološki disparitet najizrazitije je prisutan u slučaju kinematografske proizvodnje čiji je substratum primarno fotografski.

“…efforts to resacralise the text may well mobilize an anti-realism.”

(Paul Coates)

Slijedom zapažanja Paula Coatesa najintenzivnija prisutnost blasfemijskog iskaza na filmu svediva je na razgradnju tekstualno nametnute slike svetoga neprikladnim koncepcijama glume koje blokiraju bilo kakvu mogućnost simultane internalizacije poželjnog osjećaja analognog procedurama zadanim “svetim tekstom”. Kao najpouzdaniji primjer za navedeno može se istaknuti film “Il vangelo secondo Matteo” (Evanđelje po Mateju; 1964) Piera Paoloa Pasolinia, a similarni učinak ima i Robert Bressonov klasični uradak Mouchette (1967). Blasfemijsko isčitavanje filmskog podkonteksta konfrotiralo je niz produkcija s institucionalnim kodeksom slijedom čega su filmovi poput Terry Jonesovog “Life of Brian” (Brianov život; 1979), “The last temptation of Christ” (Posljednje Kristovo iskušenje; 1988) Martina Scorsesea ili Godardovog eksperimenta “Hail Mary” (Zdravo Marijo; 1985) bili zabranjivani od strane nekih lokalnih koncila u periodu premijernih prikazivanja. Iako su optužbe za blasfemiju donekle sputale povijesni razvoj kinematografije (uz povremene radikalne opaske nekih vjerskih zajednica o tomu kako film nije trebalo ni izmišljati) istih je relativno malo i često su predmet prijepora na nižim produkcijskim, eksperimentalnim razinama u kontekstu čega je i osmišljen ovaj trotjedni ciklus Kino kluba Split u okviru kojega će biti prikazani slijedeći filmovi:

04.04.2019.      Kenneth Anger – Inauguration of the Pleasure Dome (1954)

Lionel Soukaz – Ixe (1980)

12.04.2019.      Silvano Agosti – Nel più alto dei cieli (1977)

19.04.2019.      Nigel Wingrove – Visions of Ecstasy (1989)

Renzo Schraner – Allah (1967)

Rozz Williams & Nico B. – Pig (1998)

Wim van der Linden – Rape (1966)

 

Program za četvrtak 04.04.2019.:

 

Kenneth Anger – Inauguration of the Pleasure Dome (1954)

Angerov klasik Inauguration of the Pleasure Dome (Inauguracija kupole zadovoljstva; 1954) srednjemetražni je eksperiment inspiriran Smuel Taylor Coleridgeovom atmosferičnom poemom “Kubla Khan”. Vizualno intrigantni koncept ovog kultnog filma Anger je osmislio nakon prisustvovanja Halloween zabavi koja se najavljivala pod geslom “Dođi maskiran u svoju ludost.”. Kaotična dramaturška razgradnja subkontekstualno je definirana utjecajima pseudoreligije Theleme, ezoterijskim spisima Aleistera Crowleya i njegovih nastavljača, te tradicionalnim ritualnim maskaradama na kojima prisutni gosti postaju, zahvaljujući preobražajima ličnosti, personifikacije raznorodnih božanstava. Inauguracija kupole zadovoljstva montažno je dograđena talijanskim klasičnim nijemim filmom L’Inferno (Pakao; 1911) i fragmentima Angerovog ranijeg eksperimenta pod nazivom Puce Moment (Čip trenutak; 1949). U filmu uz Angera glume Anaïs Nin, Curtis Harrington, Samson De Brier, Marjorie Cameron, Joan Whitney, Katy Kadell, Renate Druks, Paul Mathison i Peter Loome.

Trajanje: 38 minuta

Država: USA

Jezik: bez dijaloga (operne arije)

Tehnika: kolor

 

Lionel Soukaz – Ixe (1980)

“Eeks is the four points of the compass, the four ends of the cross, is War, Sex, Religion and Drugs…” (imdb)

Trajanje: 48 minuta

Država: Francuska

Jezik: francuski/engleski

Tehnika: crno-bijelo/kolor

 

Ukupno trajanje programa: 86 minuta

 

Projekcije petkom u Kino klubu Split edukativnog su karaktera, namijenjene članovima i ostalim zainteresiranima, ulaz je besplatan, svi su dobrodošli.

Za Kino klub Split:

Darko Duilo